Tagarchief: klimaatverandering

Geen opwarming van de Noordzee in de laatste 15 jaar

Veel mensen denken dat de opwarming van het klimaat is gestopt of op zijn minst pauzeert. Die gedachte vindt haar oorsprong in de temperaturen, die de mensen voelen en in weerberichten te horen krijgen.
De metingen van meteorologen laten ook zien, dat de laatste 15 jaar de opwarming uit de jaren 90 niet heeft doorgezet.
Als voorbeeld de temperatuur van de Noordzee ten noorden en westen van de Nederlandse kust. Ik heb gekeken naar het gebied van van 1 tot 8°OL en van 53,5 tot 58°NB en de zeewatertemperatuur uit de Reynolds OI v2-dataset geraadpleegd via de servers van de Amerikaanse National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA).

Hieronder een grafiek met daarin de maandelijkse afwijking van het langjarig gemiddelde voor het zee-oppervlak van de Noordzee.

noordzee19992014

Met de rode lijn wordt het voortschrijdend gemiddelde over 9 maanden aangegeven.

De gemiddelde temperatuur van het oppervlak van de Noordzee is de afgelopen 15 jaar niet verder gestegen. Terwijl het zee-oppervlak in de 15 jaar voor 1999 wel flink opwarmde. Ik weet niet welke factoren voor de opwarming in de periode 1984-1999 hebben gezorgd. Ik kan ook geen goede reden bedenken waarom de opwarming in de afgelopen 15 jaar niet gewoon is doorgegaan.

Nieuwjaarsduik201327

Zeespiegel daalt als er meer sneeuw valt op het Noordelijk Halfrond

Tijdens de IJstijden was een flink deel van het Noordelijk Halfrond bedekt met sneeuw en ijs. Er lag zoveel water in bevroren toestand op de continenten dat de zeespiegel flink lager was. Aan het eind van de laatste IJstijd smolt vrijwel al het landijs en steeg de zeespiegel tot het huidige niveau.
Geleerden maken zich zorgen dat ook de ijskap van Groenland zal smelten en dat de zeespiegel daardoor nog verder zal stijgen.

Als het winter wordt op het Noordelijk Halfrond, dan vat er flink wat sneeuw in Noord-Amerika, Europa en Azië. Door die sneeuwval treedt er een meetbare daling op van de zeespiegel. Hieronder de metingen van de zeespiegel door de Jason2-satelliet. Het seizoenseffect, de daling in de maanden januari tot april, is duidelijk zichtbaar.

MSL_Serie_J2_Global_IB_RWT_GIA_NoAdjust

De zeespiegel kan dus ook weer gaan dalen als er meer sneeuw valt in de winters en als die sneeuw in de hoger gelegen gebieden niet helemaal wegsmelt.
De laatste jaren komt het regelmatig voor dat er meer sneeuw valt dan gewoonlijk. De sneeuwbedekking op het Noordelijk Halfrond vertoont een stijgende trend.

Als deze trend zich doorzet, zullen de gletsjers in hooggelegen gebieden weer gaan groeien. In 2012 kwam al het bericht dat sommige gletsjers in de Himalaya groeien. En afgelopen week las ik dat sommige gletsjers in de Alpen niet verder krimpen.

Het is nog even afwachten of de komende winter (2013-2014) weer een dik pak sneeuw op het Noordelijk Halfrond zal brengen. Dit jaar is de winter wel erg vroeg begonnen. In september lag er al meer sneeuw dan vorig jaar.
Op het plaatje hieronder wordt de sneeuwbedekking van 29 sep. 2012 vergeleken met het sneeuwdek van dit jaar.

snowcover28092013

Water van de Middellandse Zee ook kouder dan normaal

Je zou verwachten dat het water van de Middelandse Zee door de klimaatverandering in 2013 warmer zou zijn dan in de periode 1971-2000. Maar dat is niet het geval.
Onderstaand kaartje laat zien dat het zeewater in het westelijk deel van de Middelandse Zee momenteel 1 a 2 graden kouder is dan het gemiddelde voor begin juni over de periode 1971-2000.

mddlndszeejuni2013

In het deel ten westen en ten zuiden van Italië is het zeewater de afgelopen 7 jaar niet zo koud geweest als nu. De grafiek hieronder laat de wekelijks gemiddelde temperatuur uit de Reynolds OIv2 dataset zien voor het gebied tussen 37°NB en 43°NB en 0°OL en 22°OL.

mddlndszeejuni20062013

Waardoor de Middelandse Zee in mei zo sterk afkoelde is niet uitgezocht. Misschien is er abnormaal veel smeltwater uit de Alpen via de Rhone en uit de Pyreneën via de Ebro in zee gestroomd. Italiaans onderzoek van Struglia et al. liet in 2003 al zien dat een negatieve NAO (Noord-Atlantische Oscillatie) leidt tot een hogere afvoer van smeltwater door Ebro en Rhone. Dat zou betekenen dat een koude winter met veel sneeuwval in de Alpen en Pyreneën kan zorgen voor afkoeling van de Middelandse Zee.

Het zeewater zal de komende maanden weer geleidelijk opwarmen. Maar de lage temperatuur zal de komende twee maanden wel zorgen voor lagere temperaturen in het Middelandse zeegebied. Het Amerikaanse Cliumate Prediction Center (onderdeel van NOAA) voorspelt dat de maanden juli en augustus in het Middelandse zee-gebied kouder dan normaal zullen zijn.

mddlndszeeaug2013

Hoe ziet de wereld eruit in het jaar 2100?

In 1973 verscheen Limits to Growth een rapport van de Club van Rome geschreven door Dennis Meadows en anderen. In het rapport waarschuwden de auteurs dat de hoeveelheid grondstoffen en de draagkracht van het natuurlijk milieu beperkt zijn: de menselijke populatie kan niet onbeperkt groeien, maar zal ergens in de 21e eeuw een maximum bereiken.

limits01

Volgens de Club van Rome bereikt de industriële produktie tussen 2010 en 2020 het maximum. Tot 2050 krimpt de industrie met 60%. In 2100 zal de industrie op Aarde weer net zo klein zijn als in 1900.
De voedselproduktie zal vanaf 2020 gaan dalen en in 2050 weer evengroot zijn als in 1960. Door de dalende voedselproduktie zal de wereldbevolking gaan afnemen. In 2050 zal de wereldbevolking weer evengroot zijn als nu. In 2100 zullen er minder mensen zijn dan nu, ongeveer 4 miljard.

In 2007 verscheen het Assessment Report 4 van het IPCC.
Volgens het IPCC zal de 21e eeuw heel anders verlopen. Het Intergouvernementeel Panel verwacht dat de CO2-uitstoot van de menselijke activiteiten zal blijven stijgen. IN sommige scenario’s zal de CO2-uitstoot na 2040 gaan dalen, in andere scenario’s stijgt de CO2-uitstoot ongehinderd tot ca. 2070 of tot 2100.

ipccar4co2

In alle scenario’s die het IPCC doorekent, is de CO2-uitstoot in het jaar 2050 hoger dan in het jaar 2000 (en ook hoger dan in 2012).
Men verwacht dat er in 2050 meer industrie zal zijn dan nu en dat er meer auto’s zullen rondrijden en meer vliegtuigen zullen vliegen.
Het IPCC is veel optimistischer over de economie dan de Club van Rome.

In de komende jaren zal blijken of de Grenzen aan de Groei van de Club van Rome echt bestaan. Als blijkt dat de industriële produktie niet verder groeit of zelfs gaat dalen, dan moeten we het boekje Limits to Growth nog maar eens uit de boekenkast gaan halen.

Is orkaan Sandy een gevolg van de opwarming van de oceaan?

De afgelopen week is er veel gespeculeerd over de bijzondere orkaan Sandy, die aan de Oostkust van de VS een spoor van vernieling achterliet.
Sommige mensen beweren dat de orkaan zo krachtig werd doordat de Atlantische Oceaan almaar warmer wordt. We kunnen eenvoudig onderzoeken of daar een kern van waarheid in zit.

Sinds de jaren 80 meten satellieten de temperatuur van het oceaanoppervlak. Die meetgegevens kun je zelf ophalen via de website van NOAA (National Oceanic and Atmospheric Administration).
Je kunt specifiek kijken naar het zeegebied voor de Oostkust van de Verenigde Staten: tussen 20 en 45 graden Noorderbreedte en 50 en 70 graden Westerlengte (zie de kaart hieronder)

Uit de satellietgegevens blijkt dat stuk oceaan sinds 1988 warmer te worden.

(weergegeven is de afwijking van het langjarig gemiddelde (1971-2000)

De oranje lijn laat een stijgende trend zien over de afgelopen 24 jaar.

Maar als je kijkt naar een kortere periode, vanaf 1997, dan zie je dat de opwarming van het zeeoppervlak de afgelopen 15 jaar pauzeert.

(weergegeven is de afwijking t.o.v. het langjarig gemiddelde)

Nu is de oranje trendlijn vlak: er is geen opwarming over de laatste 15 jaar.

Is Sandy een gevolg van een warmere oceaan?
De oceaan is warmer geworden sinds 1970. De gemiddelde temperatuur ligt de laatste jaren ca. 0,08°C boven het langjarig gemiddelde van de periode 1971-2000.
Maar het is de vraag of deze opwarming zal leiden tot meer orkanen of zwaardere orkanen.

Klimatoloog Ryan Maue onderzocht of frequentie en kracht van orkanen in de Noordelijke Atlantische Oceaan is toegenomen. Hieronder zie je de resultaten.

(weergegeven is de optelsom van de energie van een heel orkaanseizoen)

Het lijkt of de orkaanintensiteit na 1992 is toegenomen. Dat komt mogelijk omdat de oceaan ietsje warmer is geworden. Maar bedenk dat de oceanen afkoelen door orkanen. Hoe sterker de orkaan, hoe meer warmte er verdwijnt uit de oceaan.
Wat dat betreft heeft Sandy haar taak goed gedaan: de Atlantische Oceaan is flink wat warmte kwijtgeraakt.

Klimaatverandering: Groenland en IJsland close-up

Het Goddard Institute for Space Studies (GISS) is een van de weinige instituten, die temperatuurgegevens van duizenden meetstations verzameld om de klimaatverandering te bestuderen. James Hansen, een van de eerste klimaatonderzoekers die waarschuwde voor het opwarmende effect van de menselijke CO2-uitstoot, is de baas van GISS.

De gegevens, die GISS gebruikt bij het onderzoek, kun je zelf online bekijken en downloaden. Als voorbeeld hieronder de gemiddelde jaartemperatuur in Angmagssalik op Groenland.

(klik voor de bronpagina)

Wat opvalt is dat de temperatuur tussen 1925 en 1945 net zo hoog was als nu of misschien nog wel hoger.

Een ander meetstation op Groenland: Egedesminde meet de temperatuur pas sinds 1945. De meetreeks van Egedesminde zie je hieronder.

(klik voor de bronpagina)

In Egedesminde was 2009 een heel warm jaar, maar er is geen geleidelijke opwarming zichtbaar.

Als we kijken naar de GISS-temperatuurreeks voor Reykjavik op IJsland, dan zien we wel een opwarming sinds 1980.

(klik voor vergroting)

De temperatuur van de afgelopen 10 jaar is echter even hoog als in de periode 1925 – 1945.

Het Goddard Institute for Space Studies denkt dat de metingen uit de periode 1920 tot 1960 niet helemaal correct zijn genoteerd. Daarom past het instituut de metingen aan. De meetreeks van Reykjavik ziet er na de laatste aanpassing net iets anders uit.

(klik voor vergroting)

Ik heb de beide plaatjes over elkaar gelegd zodat je kunt zien wat GISS allemaal heeft aangepast.

Het warme jaar 2001 is ca. 1°C gemaakt. De koude jaren rond 1980 waren tussen 3 en 3,5°C en zijn ook ca. 1°C opgewarmd. En de warmste jaren rond 1940 van ca. 6,4°C zijn met terugwerkende kracht kouder geworden.
De mensen, die in 1940 de thermometer in Reykjavik aflazen zijn allang dood, maar ze deden het kennelijk helemaal verkeerd… vinden de wetenschappers o.l.v. James Hansen.

Meer op het weblog van Steve Goddard