Is de opwarming van het klimaat in Nederland gestopt?

In 2014 bereikte de gemiddelde jaartemperatuur in Nederland, gemeten in De Bilt, een nieuw record 11,7ºC. Zo warm was het nog nooit geweest sinds de metingen begonnen. Daardoor lijkt het of de opwarming van het klimaat nog altijd doorgaat.
Maar over de eerste 5 maanden van 2016 was de gemiddelde temperatuur in De Bilt 7,6ºC. En dat is eigenlijk heel normaal als je kijkt naar de afgelopen 30 jaar. In 1988 was het bijvoorbeeld over de periode januari t/m mei 7,74 ºC.
In de grafiek hieronder is de gemiddelde temperatuur over de eerste 5 kalendermaanden van het jaar weergegeven.

Schermafbeelding 2016-06-02 om 16.57.30

De donkerblauwe doorgetrokken lijn in de grafiek is het voortschrijdend gemiddelde over 7 jaar. En aan dat voortschrijdend gemiddelde kun je zien dat het de laatste 25 jaar gemiddeld genomen niet warmer is geworden.

Kijken we alleen naar de maand mei, dan lijkt het ook wel alsof de opwarming de laatste jaren stagneert. In de grafiek hieronder zie je de gemiddelde temperatuur in mei over de afgelopen 40 jaar. De doorgetrokken lijn geeft het voortschrijdend gemiddelde over 7 jaar weer.

Schermafbeelding 2016-06-02 om 19.08.08

Het is jammer dat het KNMI dit soort grafiekjes nooit laat zien en ook niet aan het publiek uitlegt hoe het nu precies zit met de opwarming in Nederland.
Ik kan zelf geen verklaring bedenken waarom de opwarming in Nederland stagneert.

Bang voor het oprakende aardgas

Vroeger toen ik een kind was, maakten volwassenen kinderen wel eens bang om je gehoorzaam te houden. Bang voor God, die alles ziet. Bang voor Sinterklaas en Zwarte Piet, die je meenemen naar Spanje in de zak.
Tegenwoordig worden vooral de volwassen mensen bang gemaakt om ze gehoorzaam te houden. Bang voor terroristen, bang voor AIDS, beng voor Alzheimer, bang voor kanker en bang voor internetfraudeurs. We worden voortdurend voor van alles gewaarschuwd… maar nooit voor het opraken van de fossiele brandstoffen, zoals ons Nederlandse aardgas.

In de eerste 3 maanden van 2016 werd er 13,34 miljard m³ aardgas uit de Nederlandse bodem gewonnen. In het eerste kwartaal van 2015 was dat nog bijna de dubbele hoeveelheid: 25,95 miljard m³. En in het eerste kwartaal van 2012 werd er nog 29,59 miljard m³ aardgas gewonnen.
In de grafiek hieronder is de maandelijkse aardgaswinning in Nederland weergegeven in miljoen m³ per maand. De bron voor deze gegevens is de JODI Gas World-database.

Schermafbeelding 2016-05-26 om 15.35.57

Het aardgasverbruik van de Nederlandse bevolking in het eerste kwartaal van 2016 kwam uit op 11,65 miljard m³. Dat is 20% minder dan in het eerste kwartaal van vorig jaar. Het Nederlands aardgasverbruik vertoont al jaren een dalende trend, zoals blijkt uit de volgende grafiek.

Schermafbeelding 2016-05-26 om 15.44.46

De produktie van Nederlands aardgas (13,34 miljard m³) was in het eerste kwartaal nog net voldoende om te voorzien in de binnenlandse consumptie. Er bleef 1,69 miljard m³ aardgas over voor de export.

De import van aardgas was in het eerste kwartaal van dit jaar 8,94 miljard m³ tegenover 7,21 miljard m³ in dezelfde periode van 2014. De import van aardgas lag in het eerste kwartaal 24% hoger dan in het eerste kwartaal van 2015. Ik verwacht dat de import van aardgas de komende jaren nog verder zal toenemen.

Schermafbeelding 2016-05-26 om 15.52.21

De Nederlandse aardgasproduktie is het afgelopen jaar sterk verminderd met als reden het terugdringen van de aardbevingen in Groningen. Ik vermoed dat er nog een andere reden is waarom er minder aardgas gewonnen wordt: het aardgas begint op te raken.
We weten in ons achterhoofd allemaal dat het aardgas ooit op zal raken. We horen er eigenlijk nooit iets over in De Wereld Draait Door of in het NOS-journaal.
Zou het kunnen zijn dat de lagere produktie komt doordat het aardgas bijna op is?
En kunnen we volgende winter ook nog voldoende aardgas winnen om in de eigen behoefte te kunnen voorzien?

Amerikaanse aardolieproduktie begint af te nemen

In het afgelopen jaar is de aardolieproduktie in de Verenigde Staten, na jaren van stijging, afgenomen.
Blogger Eaun Mearns laat op zijn weblog Energy Matters zien dat de olieproduktie (ruwe olie + condensaat + Natural Gas Liquids) in de VS gedaald is van 13,24 miljoen vaten per dag naar 12,57 miljoen vaten per dag.

usamar16
grafiek gemaakt door Eaun Mearns

Andere bronnen bevestigen de afname van de Amerikaanse olieproduktie.
Het Amerikaanse Energy Information Agency (EIA) publiceert de gemiddelde maandelijkse produktie van ruwe olie op haar website. Volgens het EIA daalde de produktie van 9,694 miljoen vaten per dag in april 2015 naar 9,129 miljoen vaten in februari 2016. Dat is een afname van 5% binnen één jaar.
Schermafbeelding 2016-05-15 om 15.57.30

Voor het komend jaar verwacht het EIA een verdere daling van de olieproduktie. In onderstaande afbeelding (van het EIA) zie je dat de produktie van ruwe olie en condensaat halverwege 2017 wellicht onder de 8 miljoen vaten per dag zal dalen.

USoilproductionforecastapr2016

Het is nog even afwachten of de dalende produktie ook leidt tot een dalend olieverbruik in de VS. Misschien wordt de afgenomen binnenlandse produktie gecompenseerd doordat de VS meer olie gaan invoeren uit Canada, Mexico of andere olie-exporterende landen.

Lage benzineprijs leidt tot iets hogere benzineverkoop

In de afgelopen maanden is er in Nederland wat meer benzine en diesel verkocht dan vorig jaar. Misschien komt dat door de lagere prijzen.
In februari 2016 werd er 417 miljoen liter benzine verkocht. Dat is 24 miljoen liter ofwel 6% meer dan in februari 2015. In de grafiek hieronder staat de maandelijkse benzineverkoop in de afgelopen 5 jaar weergegeven.

Schermafbeelding 2016-05-01 om 18.32.02

De hoeveelheid diesel die in februari 2016 werd verkocht bedraagt 544 miljoen liter. Dat is 5 miljoen liter ofwel 0,9%, meer dan in februari 2015. Maar wel beduidend minder dan de hoeveelheid die in februari 2014 en 2013 werd verkocht.
De grafiek hieronder laat duidelijk zien dat de verkoop van diesel de afgelopen jaren is gedaald.

Schermafbeelding 2016-05-01 om 18.37.14

Mijn eigen energie- en gasverbruik deel 3

Deze week kreeg ik van mijn energieleverancier te horen hoeveel elektriciteit en aardgas mijn huishouden afgelopen jaar verbruikte.
Het elektriciteitsverbruik daalde van 3390 KWh in 2014 naar 3049 KWh in het afgelopen jaar, een besparing van 10%.
In de grafiek hieronder zie je het elektriciteitsverbruik sinds 2010.

Schermafbeelding 2016-04-27 om 15.56.23

In het afgelopen jaar verstookte mijn huishouden 545 m³ gas. In 2014 was dat 10% meer: 602 m³. Twee jaar geleden was het gasverbruik nog lager: 495 m³.

Schermafbeelding 2016-04-27 om 15.56.42

Doordat ons energieverbruik is gedaald rekent de energiemaatschappij komend jaar ook een lager maandbedrag: ruim 100 euro per maand.
Ik ga eens kijken of ons energieverbruik en daarmee onze energierekening nog wat verder omlaag kan.
Wordt vervolgd.

CSI Zaventem: waar slenterden de terroristen naar toe voor ze zichzelf opbliezen?

Brussels-terrorists-725x375

Op de beelden van de bewakingscamera van het Brusselse vliegveld Zaventem lijken de terroristen kalm en helemaal niet gehaast. De beelden zijn drie minuten voordat de bommen ontploften gemaakt. Een burgerjournalist, die zich Changing Reason noemt vroeg zich af waar de drie terroristen zo kalmpjes naar toe slenterden.

In de video hieronder wordt uitgelegd waar de bewakingscamera, die de terroristen filmde, hangt en waar de terroristen zich bevonden. Het blijkt dat de drie terroristen juist wegliepen van de plek waar zij zichzelf enkele minuten later zouden opblazen.
Heel merkwaardig. Het lijkt erg onwaarschijnlijk dat de drie mannen op de beelden de daders waren.

CSI Zaventem: wie was waar toen de bommen ontploften?

Er zijn maar weinig videobeelden van de aanslag op de Brusselse luchthaven Zaventem. Er zijn wel redelijk wat foto’s, vooral van de Georgische journaliste Ketevan Kardava.
Aan de hand van dat beeldmateriaal heeft een burgerjournalist net zoals Bellingcat geprobeerd te achterhalen waar de bommen ontploften.

Mevrouw Kardava was heel dicht in de buurt toen de bommen afgingen, maar raakte niet gewond.
De Franse BFMTV heeft ook een reconstructie gemaakt. Die staat op de website van Het Laatste Nieuws.