Tagarchief: sneeuwval

Sneeuwdek op Noordelijk Halfrond kleiner dan normaal, maar wel dikker

Het Global Snow Lab van de Amerikaanse Rutgers Universiteit houdt bij hoeveel land van het Noordelijk Halfrond is bedekt met sneeuw.
In de afgelopen meimaand was het sneeuwdek kleiner dan het gemiddelde over de periode 1981-2010. In de grafiek hieronder wordt dat weergegeven door het rode balkje.

Schermafbeelding 2014-06-04 om 15.15.54

In de grafiek is goed te zien dat het sneeuwdek de afgelopen 10 meimaanden elke keer kleiner was dan het langjarig gemiddelde.
In mei 2014 was er 17 miljoen km² van het Noordelijk Halfrond bedekt met sneeuw. Het gemiddelde over de periode 1981-2010 bedraagt 19,02 miljoen km². In april 2014 was het door sneeuw bedekte oppervlak ook al kleiner dan het langjarig gemiddelde.

Op de website van het Canadian Cryospheric Information Network (CCIN) is ook een grafiek te vinden, die laat zien dat het door sneeuwbedekte oppervlak in mei 2014 min of meer gelijk was aan het gemiddelde over de periode 1998-2011. (hier).
Op de CCIN-website staat ook een grafiek, waarin (een schatting van) het sneeuwvolume op het Noordelijk Halfrond wordt weergegeven: het zogenaamde Snow Water Equivalent.
Op die grafiek, hieronder, zie je dat het sneeuwvolume op het Noordelijk Halfrond sinds augustus 2013, vrijwel onafgebroken groter is geweest dan het gemiddelde (+ één standaard-deviatie).

nh_swe
Klik voor vergroting

Half mei lag er nog een hoeveelheid sneeuw op het Noordelijk Halfrond, die overeenkomt met 1000 km³ (kubieke kilometer). Als je die 1000 km³ deelt door het oppervlak van 17 miljoen km², dat door het Global Snow Lab werd becijferd, dan kom je op een gemiddelde dikte van 5,9 cm.

De Nederlandse onderzoekers Bintanja en Selten publiceerden onlangs in het gezaghebbende wetenschappelijk tijdschrift Nature een artikel waarin zij verwachten dat de hoeveelheid sneeuwval op het Noordelijk Halfrond verder zal toenemen door het afsmelten van het zeeijs rond de Noordpool. De grafiek van het Snow Water Equivalent, van CCIN, ondersteunt deze theorie.

Mijn vriend Paradox schrijft op zijn weblog, Paradoxnl, ook over het dikker-dan-normale sneeuwdek op het Noordelijk Halfrond.

Stijging zeespiegel vertraagd door meer sneeuwval?

De Nederlandse klimaatonderzoekers Richard Bintanja en Frank Selten, werkzaam bij het KNMI, hebben zich de afgelopen tijd verdiept in de gevolgen van het afsmelten van het Noordpoolijs. Het resultaat van hun onderzoek werd afgelopen week gepubliceerd in het gezaghebbende tijdschrift Nature.

De onderzoekers laten met behulp van klimaatmodellen zien dat de hoeveelheid neerslag in het Noordpoolgebied zal gaan toenemen naarmate er in de zomermaanden meer open water komt. Door het afsmelten van het zeeijs, kan er meer water verdampen uit de Poolzee. Die extra verdamping leidt automatisch tot meer neerslag.

Bintanja en Selten verwachten dat er tot 50% meer neerslag kan gaan vallen, veelal in de vorm van sneeuw.
De extra sneeuwval heeft tot gevolg dat er meer zonlicht zal worden weerkaatst, waardoor het afsmelten van het zeeijs vertraagd zal worden. De klimaatmodellen voorspellen ook dat de ijskap van Groenland door de extra sneeuwval minder snel afsmelt. Hetzelfde geldt voor andere gletsjers in het Noordpoolgebied, zoals de gletsjer op de Kebnekaise in Zweden.

Met de Climate Explorer van het KNMI heb ik gekeken naar de sneeuwbedekking in het noorden van Noorwegen en Zweden. Ik heb de data van het Global Snow Lab van de Rutgers University opgezocht voor het gebied van 65 tot 68°NB en van 15 tot 22°OL.
Het is maar een klein gebiedje, maar in de periode 1984-2014 is de sneeuwbedekking in het gebied toegenomen (zie de grafiek hieronder)

tsirutgers_nhsnow_16-22E_65-67N_n_1984-2014yr1

De groene lijn is het voortschrijdend gemiddelde over 10 jaar.

Met de Climate Explorer kun je ook aparte grafiekjes maken voor het winter- en het zomer-halfjaar. Het blijkt dat de sneeuwbedekking in het winter-halfjaar (oktober tot en met maart) toegenomen is en in de zomermaanden min of meer constant is gebleven.

tsirutgers_nhsnow_16-22E_65-67N_n_1984-2014half

 

De onderzoekers Bintanja en Selten denken dat door de extra sneeuwval in het poolgebied de stijging van de zeespiegel afgeremd zal worden. Dat is in mijn ogen goed nieuws.
Maar het is wel in tegenspraak met de algemeen heersende opinie dat de stijging van de zeespiegel in de loop van de 21e eeuw zal toenemen.

Ook in december 2013 veel sneeuw op het Noordelijk Halfrond

In Europa ligt er momenteel weinig sneeuw. Maar als je de sneeuwbedekking van het gehele Noordelijk Halfrond bekijkt, dan was die in december 2013 opnieuw hoger dan normaal.

Over de afgelopen 30 jaar was in de maand december gemiddeld 44.1 miljoen km² bedekt door sneeuw. In december 2013 was het door sneeuw bedekte gebied 45,3 miljoen km²: 1,2 miljoen km² meer dan het langjarig gemiddelde.
In de onderstaande grafiek van het Global Snow Lab van de Amerikaanse Rutgers University zie je die waarde aangegeven met het rode balkje.

rutgersdec2013

In 2013 was de sneeuwbedekking van het Noordelijk Halfrond in 9 maanden groter dan normaal. Alleen in mei, juni en juli lag de sneeuwbedekking onder het langjarig gemiddelde.

De laatste jaren komt het vaker voor dat er in de herfst en winter meer sneeuw ligt dan het klimatologisch gemiddelde. Om dat te illustreren staan hieronder voor de afgelopen 30 jaar het door sneeuwbedekte gebied voor de maand december in een grafiek weergegeven. De donkerrode lijn laat zien dat er een stijgende trend is: er ligt de laatste jaren steeds meer sneeuw in december.
En dan tel ik de sneeuw in de indoor skihallen niet eens mee 🙂

rutgersdec19832013

Omvang sneeuwdek op Noordelijk Halfrond in 25 jaar niet veranderd

In de afgelopen 25 jaar zijn de oceanen en de atmosfeer opgewarmd. Veel wetenschappers denken dat dit komt door de stijgende CO2-concentratie in de atmosfeer.
Sommige wetenschappers denken dat de opwarming tot gevolg zal hebben dat er ’s winters minder sneeuw zal liggen op de continenten op het Noordelijk Halfrond.

Uit de metingen van de afgelopen 25 jaar blijkt echter dat de hoeveelheid sneeuw in de wintermaanden op het Noordelijk Halfrond (december, januari en februari) min of meer gelijk is gebleven.

Ter illustratie heb ik de sneeuwbedekking in week 48 (eind november, begin december) over de afgelopen 25 jaar in een grafiek gezet.
De gegevens zijn afkomstig van het Global Snow Lab van de Amerikaanse Rutgers University.

wk48snowNHb

De oranje lijn geeft het voortschrijdend gemiddelde over 5 jaar weer.
De grafiek laat zien dat de omvang van het sneeuwdek flink kan varieren als je naar één bepaalde week kijkt. Maar de gemiddelde sneeuwbedekking over 5 jaar schommelt de laatste 25 jaar rond de 40 miljoen km².

Je kunt de computer ook een lineaire trend laten berekenen over de afgelopen 25 jaar; zie de grafiek hieronder.

wk48snowNH

Maar bedenk wel dat de stijgende trend sterk bepaalt wordt door de keuze van begin en eindpunt van de meetreeks.
Als je 1989 als beginjaar kiest, dan zal de software een dalende trendlijn intekenen.
Mijn voorkeur gaat daarom uit naar het voortschrijdend gemiddelde als indicator van een trend.

Op het weblog Paradoxnl verschijnen regelmatig updates over de hoeveelheid sneeuw op het Noordelijk Halfrond. En ook de andere berichten op Paradoxnl zijn het lezen waard.

Zeespiegel daalt als er meer sneeuw valt op het Noordelijk Halfrond

Tijdens de IJstijden was een flink deel van het Noordelijk Halfrond bedekt met sneeuw en ijs. Er lag zoveel water in bevroren toestand op de continenten dat de zeespiegel flink lager was. Aan het eind van de laatste IJstijd smolt vrijwel al het landijs en steeg de zeespiegel tot het huidige niveau.
Geleerden maken zich zorgen dat ook de ijskap van Groenland zal smelten en dat de zeespiegel daardoor nog verder zal stijgen.

Als het winter wordt op het Noordelijk Halfrond, dan vat er flink wat sneeuw in Noord-Amerika, Europa en Azië. Door die sneeuwval treedt er een meetbare daling op van de zeespiegel. Hieronder de metingen van de zeespiegel door de Jason2-satelliet. Het seizoenseffect, de daling in de maanden januari tot april, is duidelijk zichtbaar.

MSL_Serie_J2_Global_IB_RWT_GIA_NoAdjust

De zeespiegel kan dus ook weer gaan dalen als er meer sneeuw valt in de winters en als die sneeuw in de hoger gelegen gebieden niet helemaal wegsmelt.
De laatste jaren komt het regelmatig voor dat er meer sneeuw valt dan gewoonlijk. De sneeuwbedekking op het Noordelijk Halfrond vertoont een stijgende trend.

Als deze trend zich doorzet, zullen de gletsjers in hooggelegen gebieden weer gaan groeien. In 2012 kwam al het bericht dat sommige gletsjers in de Himalaya groeien. En afgelopen week las ik dat sommige gletsjers in de Alpen niet verder krimpen.

Het is nog even afwachten of de komende winter (2013-2014) weer een dik pak sneeuw op het Noordelijk Halfrond zal brengen. Dit jaar is de winter wel erg vroeg begonnen. In september lag er al meer sneeuw dan vorig jaar.
Op het plaatje hieronder wordt de sneeuwbedekking van 29 sep. 2012 vergeleken met het sneeuwdek van dit jaar.

snowcover28092013

Winter van 2012-2013: kouder dan gemiddeld en veel sneeuw

Het KNMI heeft een mooi overzicht gemaakt van de afgelopen wintermaanden.
De gemiddelde temperatuur over december t/m februari was 2,9°C, een halve graad kouder dan het langjarig gemiddelde van 3,4 °C.
Daarmee wordt de afgelopen winter de 4e winter, die kouder is dan normaal in de afgelopen 5 jaar.
Maar vergeet daarbij niet dat de winters van 2007 en 2008 zeer zacht waren.

(de gele lijn geeft het langjarig gemiddelde van 3.4°C aan)

(de gele lijn geeft het langjarig gemiddelde van 3.4°C aan)

Het KNMI constateert ook dat er de laatste winters vrij veel sneeuw valt.
De afgelopen winter telde 18 dagen met een sneeuwdek. Het langjarig gemiddelde staat op 13 sneeuwdagen. In de winter van 2010 waren er 43 sneeuwdagen en in de winter van 2011 28. Kortom: van de laatste vier winters hadden er drie meer sneeuw dan normaal.

De afgelopen 5 jaar valt er ’s winters veel sneeuw op het Noordelijk Halfrond. Dit verschijnsel is onderzocht door klimaatwetenschappers.
Vorig jaar verscheen een onderzoek van Cohen et al. getiteld “Arctic warming, increasing snow cover and widespread boreal winter cooling“, waarin de auteurs stellen dat het ijsvrij worden van de Noordelijke IJszee leidt tot extra verdamping en extra neerslag op het Noordelijk Halfrond.
Curry en Liu berekenden met behulp van klimaatmodellen dat het ijsvrij worden van de poolzee tot extra sneeuwval kan leiden (“Impact of declining Arctic sea ice on winter snowfall“).

Ook deze winter is er op het Noordelijk Halfrond meer sneeuw gevallen dan we gewend waren in de afgelopen 20 jaar.
Op de grafiek hieronder zie je dat de sneeuwbedekking van eind oktober tot eind februari vrijwel continu boven normaal was.

nhtime-4month

Of deze trend naar meer sneeuwval doorzet, is nog even afwachten. Voorlopig kijkt Cassandra uit naar de lente en de zomer.