Tagarchief: klimaat

Is de opwarming van het klimaat in Nederland gestopt? (deel 2)

Het KNMI is er van overtuigd dat de gemiddelde temperatuur in Nederland de komende decennia verder zal stijgen. In de nieuwe klimaatscenario’s van het KNMI uit 2014 staat duidelijk te lezen:

Schermafbeelding 2016-06-04 om 08.03.49

Deze bewering slaat echter op de periode 2050 tot 2085 en tegen die tijd zal er niemand meer zijn, die je kunt afrekenen op eventuele blunders.

Maar goed: laten we eens kijken of de gemiddelde temperatuur in Nederland het afgelopen decennium verder is gestegen. Om dat zichtbaar te maken heb ik gekeken naar de afwijking van de maandelijkse gemiddelde temperatuur t.o.v. het langjarig gemiddelde over de periode 1981-2010. Dat langjarig gemiddelde zal ik hierna aanduiden met normaal.

In de maand mei 2016 bedroeg de gemiddelde temperatuur in De Bilt 14,5ºC en dat is 1,4ºC warmer dan de normale temperatuur voor mei: 13,1ºC.
Zo heb ik voor alle maanden vanaf januari 1977 een afwijking berekend. Sommige maanden zijn veel warmer dan normaal: december 2015 was 5,9ºC te warm. Maar andere maanden zijn veel kouder dan normaal: januari 1979 was 6,3ºC te koud. De spreiding is echt heel groot.

Om in al die schommelingen toch een trend te kunnen ontwarren heb ik het voortschrijdend gemiddelde genomen over 132 maanden, ofwel een periode van 11 jaar. Dan wordt inzichtelijk dat het in de jaren 90 en de eerste jaren van de 21e eeuw duidelijk warmer is geworden.
De gemiddelde afwijking van de normale temperatuur loopt op van -0,4ºC naar +0,2ºC.

Schermafbeelding 2016-06-07 om 07.10.32

In de periode tussen 2000 en 2010 steeg de gemiddelde afwijking van de normale temperatuur naar +0,6ºC. Maar in de afgelopen 10 jaar blijft de afwijking t.o.v. de normale temperatuur gemiddeld genomen tussen de 0,3 en 0,5 ºC schommelen. Er is geen sprake van een verdergaande stijging, maar de gemiddelde temperatuur lijkt zelf weer iets dichter bij de normale temperatuur te liggen.
Nu ik deze gegevens op een rijtje heb staan is het vrij gemakkelijk om elk jaar een update te geven over de stand van de opwarming in Nederland.

Het is goed mogelijk dat door één of meerdere natuurlijke oorzaken de opwarming in Nederland de laatste 10 jaar stagneert. Maar wat zou die oorzaak of oorzaken dan kunnen zijn. Moet het KNMI dan geen onderzoek naar de factoren, die de verdergaande opwarming tegenwerken?
En waarom doet het KNMI alleen nog maar vage voorspellingen over de periode na 2050 en geen concretere voorspellingen voor de komende 30 jaar?

IJsman Wim Hof houdt van kou

Is de opwarming van het klimaat in Nederland gestopt?

In 2014 bereikte de gemiddelde jaartemperatuur in Nederland, gemeten in De Bilt, een nieuw record 11,7ºC. Zo warm was het nog nooit geweest sinds de metingen begonnen. Daardoor lijkt het of de opwarming van het klimaat nog altijd doorgaat.
Maar over de eerste 5 maanden van 2016 was de gemiddelde temperatuur in De Bilt 7,6ºC. En dat is eigenlijk heel normaal als je kijkt naar de afgelopen 30 jaar. In 1988 was het bijvoorbeeld over de periode januari t/m mei 7,74 ºC.
In de grafiek hieronder is de gemiddelde temperatuur over de eerste 5 kalendermaanden van het jaar weergegeven.

Schermafbeelding 2016-06-02 om 16.57.30

De donkerblauwe doorgetrokken lijn in de grafiek is het voortschrijdend gemiddelde over 7 jaar. En aan dat voortschrijdend gemiddelde kun je zien dat het de laatste 25 jaar gemiddeld genomen niet warmer is geworden.

Kijken we alleen naar de maand mei, dan lijkt het ook wel alsof de opwarming de laatste jaren stagneert. In de grafiek hieronder zie je de gemiddelde temperatuur in mei over de afgelopen 40 jaar. De doorgetrokken lijn geeft het voortschrijdend gemiddelde over 7 jaar weer.

Schermafbeelding 2016-06-02 om 19.08.08

Het is jammer dat het KNMI dit soort grafiekjes nooit laat zien en ook niet aan het publiek uitlegt hoe het nu precies zit met de opwarming in Nederland.
Ik kan zelf geen verklaring bedenken waarom de opwarming in Nederland stagneert.

Warmste Kerst ooit, maar geen reden voor paniek

Het is de laatste maanden ongewoon warm in Nederland. De gemiddelde temperatuur over het jaar 2015 komt uit in de buurt van de 10,9 en dat is 0,6 graden warmer dan normaal.
Toch is dat geen reden voor paniek.

In de video hieronder legt wetenschapsjournalist Marcel Crok geduldig uit dat er geen reden is voor ongerustheid. Crok gaf deze lezing in Delft in november 2015.

Hoe snel zal de Nederlandse CO2-uitstoot dalen?

Over het afgelopen decennium is de Nederlandse CO2-uitstoot gedaald.
In 2005 bedroeg de Nederlandse CO2-uitstoot (volgens de Statistical Review of World Energy van BP) 269 miljoen ton. In 2014 was die afgenomen tot 225,2 miljoen ton. Een daling van 16% in 10 jaar tijd.

Schermafbeelding 2015-12-14 om 19.50.06

Ik denk dat de volgende ontwikkelingen hebben bijgedragen aan de daling:
– economische achteruitgang (er wordt vooral minder gebouwd)
– opkomst van wind- en zonne-energie
– zuiniger auto’s en energiebesparing
– isolatie van huizen

Ik verwacht dat de Nederlandse CO2-uitstoot komende jaren verder gaat dalen. Ik heb alleen geen idee hoe snel de daling zal gaan. Veel zal afhangen van de economische ontwikkeling.

Als je de daling van de afgelopen 4 jaar lineair extrapoleert, dan krijg je onderstaande grafiek.

Schermafbeelding 2015-12-14 om 20.07.08

Volgens deze lineaire extrapolatie komt de CO2-uitstoot in 2020 uit op 170 miljoen ton. Bekeken in het licht van het Kyoto-verdrag: 170 miljoen ton is 22% minder dan de uitstoot van het jaar 1990.
Voor het klimaat is dit een hoopgevende ontwikkeling. Maar het betekent wel dat de economische teruggang (van met name de bouw) ook zal doorgaan. Dalende CO2-uitstoot gaat hand in hand met economische recessie.

Opwarming leidt tot meer sneeuwval

Het Global Snow Lab heeft berekend dat in november 2015 ruim 36 miljoen km² van het Noordelijk Halfrond bedekt was met sneeuw. Dat is 5,5% meer dan het gemiddelde sneeuwdek over de afgelopen 30 jaar.
Als we kijken naar de sneeuwbedekking van het Noordelijk Halfrond over de afgelopen decennia, dan zien we een stijgende trend.

Schermafbeelding 2015-12-05 om 15.18.31

De doorgetrokken donkere lijn in de grafiek geeft het voortschrijdend gemiddelde over 5 jaar weer.
Vooral in de laatste 10 jaar ligt er in november (en in oktober) gemiddeld meer sneeuw dan in de decennia daarvoor. Het lijkt alsof het opwarmen van de atmosfeer en de oceanen tot gevolg hebben dat er meer sneeuw valt in de aanloop naar de winter.
Het grotere sneeuwdek in de herfst weerkaatst meer zonlicht en zou daarmee een deel van de opwarming teniet kunnen doen. Maar in het voorjaar zien we juist een kleiner sneeuwdek dan gemiddeld en dat zou juist zorgen voor meer opwarming omdat er minder zonlicht wordt weerkaatst.
Ik zou het interessant vinden als klimatologen met hun klimaatmodellen een sneeuwval-prognose voor de toekomst zouden maken en die zouden vergelijken met de waargenomen veranderingen. Als ik dat interessant vind, dan zullen er ook klimatologen zijn, die het interessant vinden. Dus zo’n prognose zal vroeger of later wel gepubliceerd worden… hoop ik.

Sneeuwdek op Noordelijk Halfrond groter en dikker dan normaal

Het sneeuwdek op het Noordelijk Halfrond was in oktober opnieuw groter dan het langjarig gemiddelde voor oktober, aldus het Global Snow Lab van de Amerikaanse Rutgers University. Maar op de plaatsen waar sneeuw ligt is het sneeuwtapijt gemiddeld ook dikker dan normaal.

Volgens het Canadese CCIN (Canadian Cryspheric Information Network) is de hoeveelheid sneeuw, uitgedrukt als Snow Water Equivalent (SWE) die momenteel op het Noordlijk Halfrond ligt boven normaal.

nh_swe8112015

Er ligt momenteel al 700 km³ water in de vorm van sneeuw op het Noordelijk Halfrond, tegen een gemiddelde van 550 – 600 km³. Dit betekent dat de sneeuwlaag op veel plaatsen dikker is dan normaal.
Het CCIN presenteert de sneeuwdikte ook in kaartvorm. In de groengekleurde gebieden is het sneeuwdek dikker dan normaal. In de roze gebieden is het sneeuwdek dunner.

plot_anom_sdep8112015

Tot slot nog een andere bron, die ook laat zien dat er op het Noordelijk Halfrond meer sneeuw ligt dan normaal. De FMI/GCW SWE Tracker, ontwikkeld door het Finse Meteorologisch Instituut (FMI), geeft ook het Sneeuw Water Equivalent (SWE) weer. Ook deze metingen laten zien dat de hoeveelheid sneeuw groter is dan normaal. De FMI/GCW SWE Tracker geeft de hoeveelheid sneeuw weer in gigaton.

fmi_swe_tracker8112015

Opnieuw bovengemiddelde sneeuwval op Noordelijk Halfrond

Dit jaar wordt waarschijnlijk het warmste jaar sinds de metingen begonnen. Maar de hoge gemiddelde temperatuur van de atmosfeer heeft weinig invloed op de hoeveelheid sneeuw, die in de maand oktober op het Noordelijk Halfrond valt.

Het Global Snow Lab van de Amerikaanse Rutgers University becijferde dat er in oktober 2015 gemiddeld 21,4 miljoen km² land op het Noordelijk Halfrond bedekt was met sneeuw. Dat is 3,3 miljoen km² (ruim 18%) boven het langjarig gemiddelde.

Schermafbeelding 2015-11-05 om 12.42.44

Misschien zorgt het warme oceaanwater voor meer verdamping en meer sneeuwval op het Noordelijk Halfrond. Het lijkt in ieder geval een mooie negatieve feedback, die ervoor zorgt dat de opwarming voor een deel ongedaan gemaakt wordt.